ಮಣ್ಣಿನ ಪರೀಕ್ಷೆ (ಕಥೆ)

ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯ ಹೊಸ ಅಧಿಕಾರಿ ಸ್ಮಿತಾ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಡಿದು ಯಲ್ಲಪ್ಪನ ಹೊಲಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಬೆಳಗಿನ ಬಿಸಿಲು ಇನ್ನೂ ಇಬ್ಬನಿ ಆರಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯೊಳಗೆ ಪುಟ್ಟ ಬಾಟಲಿಗಳು, ಬಣ್ಣದ ದ್ರಾವಣಗಳು, ಒಂದು ಬಣ್ಣದ ಪಟ್ಟಿ.

‘ಸಾಹೇಬ್ರು ಏನ್ ಮಾಡ್ತೀರಿ?’ ಎಂದು ಯಲ್ಲಪ್ಪ ಸಂಶಯದಿಂದ ಕೇಳಿದ. ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷದಿಂದ ಅದೇ ಹೊಲ ಉಳುತ್ತಿದ್ದವನಿಗೆ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆ ಬರುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ.

‘ಮಣ್ಣು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡ್ತೀನಿ. ಎಷ್ಟು ಸತ್ವ ಇದೆ ಅಂತ ತಿಳಿಯಬಹುದು.’

ಯಲ್ಲಪ್ಪ ನಕ್ಕ. ಬಗ್ಗಿ ಒಂದು ಚಿಟಿಕೆ ಮಣ್ಣು ತೆಗೆದು ಎರಡು ಬೆರಳಿನ ನಡುವೆ ಉಜ್ಜಿದ, ಮೂಗಿಗೆ ಹಿಡಿದು ವಾಸನೆ ನೋಡಿದ. ‘ಈ ಮಣ್ಣಿನಾಗ ಸತ್ವ ಕಮ್ಮಿ ಆಗೈತಿ ಸಾಹೇಬ್ರ. ಮೂರು ವರ್ಷದಿಂದ ಜೋಳ ಕಾಳು ಕಟ್ಟೋದು ಕಡಿಮೆ.’

ಸ್ಮಿತಾ ಮಾತಾಡಲಿಲ್ಲ. ಮಣ್ಣನ್ನು ಬಾಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ, ದ್ರಾವಣ ಬೆರೆಸಿ, ಅದು ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವುದನ್ನು ಬಣ್ಣದ ಪಟ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಳು. ಹತ್ತು ನಿಮಿಷ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಳು: ‘ನೀವು ಹೇಳಿದ್ದು ಸರಿ ಯಲ್ಲಪ್ಪಣ್ಣ. ಸತ್ವ ಕಡಿಮೆ ಇದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ಕೊರತೆ ಇದೆ, ಅದನ್ನು ಬೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯೋದು ಕಷ್ಟ. ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಿ, ಈ ಬಣ್ಣ.’

ಯಲ್ಲಪ್ಪ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ದೀರ್ಘವಾಗಿ ನೋಡಿದ. ‘ಹಂಗಾರ ನನ್ನ ಬೆರಳು ಅರ್ಧ ಸರಿ ಹೇಳೈತಿ’ ಎಂದು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ನಕ್ಕ. ‘ಉಳಿದ ಅರ್ಧ ನಿಮ್ಮ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಹೇಳತೈತಿ.’

‘ನಿಮ್ಮ ಬೆರಳು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷದ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆ’ ಎಂದಳು ಸ್ಮಿತಾ. ‘ನನ್ನ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಅದರ ಜೊತೆ ಇರುವ ಇನ್ನೊಂದು ಕಣ್ಣು ಅಷ್ಟೇ.’

ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಯಲ್ಲಪ್ಪ ಇಲಾಖೆಯ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಕೊರತೆಯಾದದ್ದನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ. ಮುಂದಿನ ಮುಂಗಾರಿನಲ್ಲಿ ತೆನೆಗಳು ಭಾರವಾಗಿ ಬಾಗಿದವು. ಅವನು ತನ್ನ ಹೊಲದ ಹಳೆಯ ಮಣ್ಣನ್ನು ಒಂದು ಕಾಗದದ ಪೊಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿ ಸ್ಮಿತಾಳ ಕಚೇರಿಗೆ ತಂದ. ‘ಇದು ನಮ್ಮ ಬದಿಯ ಹೊಲದವರದು. ಅವರಿಗೂ ನಂಬಿಕೆ ಬರಬೇಕಲ್ಲ.’

ಸ್ಮಿತಾ ಪೊಟ್ಟಣ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ನಿಂತಳು. ಅವಳ ತಂದೆಯೂ ರೈತ. ಅವರು ಹೊಲ ಮಾರಿ ಮಗಳನ್ನು ಓದಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಹೊಲದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಒಮ್ಮೆಯೂ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಅವಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ.

‘ಬರ್ತೀನಿ ಅಣ್ಣಾ, ನಾಳೆಯೇ ನಿಮ್ಮ ಪಕ್ಕದ ಹೊಲಕ್ಕೂ ಬರ್ತೀನಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ ಅವಳ ದನಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಒದ್ದೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಯಲ್ಲಪ್ಪನ ಬೆರಳಿಗೂ ಸ್ಮಿತಾಳ ಬಾಟಲಿಗೂ ಜಗಳವಿಲ್ಲ. ಎರಡೂ ಮಣ್ಣಿನ ಮಾತನ್ನೇ ಕೇಳುತ್ತಿವೆ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇ.