ಬೀಜದೊಳಗಿನ ಮರ (ಕಥೆ)

ಎಂಟು ವರ್ಷದ ಅಭಿಷೇಕ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಬರುತ್ತಲೇ ಒಂದು ಗಾಜಿನ ಲೋಟವನ್ನು ಅಜ್ಜಿಯ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟ. ಒಳಗೆ ಒದ್ದೆ ಹತ್ತಿ, ಅದರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಅವರೆ ಬೀಜ.

‘ಅಜ್ಜಿ, ನಮ್ಮ ಮ್ಯಾಡಮ್ ಹೇಳ್ಯಾರ, ಈ ಬೀಜದೊಳಗ ಒಂದು ಪೂರ್ತಿ ಮರ ಅವಿತೈತಿ ಅಂತ. ನೀ ನಂಬ್ತೀಯೇನು?’

ಗಂಗಮ್ಮ ಅರವತ್ತು ವರ್ಷ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಬೀಜ ಬಿತ್ತಿದವಳು. ಮುಗುಳ್ನಕ್ಕು ಹೇಳಿದಳು: ‘ಬಿತ್ತೋದು ನನ್ನ ಕೆಲಸ ಮಗಾ. ಒಳಗೇನೈತಿ ಅಂತ ನಾ ಯಾವತ್ತೂ ಕೇಳಿಲ್ಲ.’

ಮರುದಿನ ಇಬ್ಬರೂ ಲೋಟ ನೋಡಿದರು. ಏನೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೂರನೇ ದಿನ ಬೀಜದ ಸಿಪ್ಪೆ ಬಿರುಕುಬಿಟ್ಟು ಒಂದು ಬಿಳಿಯ ಬೇರು ಇಣುಕಿತ್ತು. ಅಭಿಷೇಕ ಕುಣಿದಾಡಿದ. ಗಂಗಮ್ಮ ಮಾತ್ರ ಬೇರನ್ನೇ ದಿಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

‘ನೋಡು, ಮೊದಲು ಕೆಳಗ ಹೋಗತೈತಿ. ಮ್ಯಾಲೆ ಏಳೋದಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳೋದು ಕಲೀತೈತಿ.’

ಅಭಿಷೇಕ ಈ ಮಾತನ್ನು ತನ್ನ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಬರೆದುಕೊಂಡ. ಮ್ಯಾಡಮ್ ಅದನ್ನು ಓದಿ ಕೆಂಪು ಶಾಯಿಯಲ್ಲಿ ‘ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅವಲೋಕನ’ ಎಂದು ಬರೆದರು.

ದಿನಗಳು ಕಳೆದವು. ಮೊದಲ ಎರಡು ಎಲೆಗಳು ಬಂದವು. ಗಿಡ ಕಿಟಕಿಯ ಬೆಳಕಿನ ಕಡೆಗೇ ವಾಲುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅಭಿಷೇಕ ಗಮನಿಸಿದ. ‘ಇದಕ್ಕೆ ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಹೆಸರೂ ಇದೆ ಅಜ್ಜಿ’ ಎಂದು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿದ. ಅಜ್ಜಿ ತಲೆದೂಗಿದಳು. ‘ಹೆಸರು ಇರ್ಲಿ ಬಿಡ್ಲಿ, ಹೊಲದಾಗ ನಾ ಇದನ್ನ ನೋಡೇನಿ. ಬೆಳಕು ಇರೋ ಕಡೆ ಬದುಕು ತಿರುಗತೈತಿ.’

ಒಂದು ಸಂಜೆ ಗಿಡವನ್ನು ಲೋಟದಿಂದ ತೆಗೆದು ಮನೆಯ ಹಿಂದಿನ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನೆಡಲು ಇಬ್ಬರೂ ಹೊರಟರು. ಅಜ್ಜಿ ನಡುಗುವ ಕೈಯಿಂದ ಗುಂಡಿ ತೋಡಿದಳು. ಅಭಿಷೇಕ ಗಿಡವನ್ನು ಹಿಡಿದ. ಅಜ್ಜಿ ಕೇಳಿದಳು: ‘ಮಗಾ, ಬೇರಿಗೆ ವಿಜ್ಞಾನದಾಗ ಏನು ಅಂತಾರ? ಕಾಂಡಕ್ಕೆ? ನನಗೂ ಹೇಳಿಕೊಡು.’

ಅರವತ್ತು ವರ್ಷ ಬಿತ್ತಿದವಳು ಎಂಟು ವರ್ಷದವನ ಬಳಿ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅಭಿಷೇಕ ಒಂದೊಂದನ್ನೇ ಬಿಡಿಸಿ ಹೇಳಿದ — ಬೇರು ನೀರು ಹೀರುತ್ತದೆ, ಎಲೆ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಆಹಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೇಳುತ್ತಾ ಹೇಳುತ್ತಾ ಅವನು ಕೇಳಿದ: ‘ಅಜ್ಜಿ, ಈ ಗಿಡ ದೊಡ್ಡ ಮರ ಆಗೋದಕ್ಕ ಎಷ್ಟು ವರ್ಷ ಬೇಕು?’

‘ಆ ಲೆಕ್ಕ ನನಗೆ ಬರಂಗಿಲ್ಲ ಮಗಾ. ಆದ್ರ ಒಂದು ಗೊತ್ತು. ಬೀಜ ಬಿತ್ತಿದೋರು ಅದರ ನೆರಳಿನಾಗ ಕೂಡೋದು ಅಪರೂಪ. ಅದಕ್ಕ ಬಿತ್ತೋರು ಯಾವಾಗ್ಲೂ ಮುಂದಿನವರಿಗೆ ಬಿತ್ತತಾರ.’

ಅಭಿಷೇಕ ಮಣ್ಣನ್ನು ಗಿಡದ ಸುತ್ತ ಒತ್ತಿದ. ಮರುದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಅವನು ಮೊದಲು ಹೋದದ್ದು ಗಿಡದ ಬಳಿಗೆ. ಅಜ್ಜಿ ಆಗಲೇ ಅಲ್ಲಿದ್ದಳು, ಒಂದು ಚೊಂಬು ನೀರು ಹಿಡಿದು, ಗಿಡಕ್ಕೆ ಏನೋ ಪಿಸುಗುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅಭಿಷೇಕ ಕಿವಿಗೊಟ್ಟ. ಅವಳು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ಅವನು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟ ಹೆಸರುಗಳೇ: ‘ಬೇರು… ಕಾಂಡ… ಎಲೆ…’

ವಿಜ್ಞಾನ ಹೆಸರು ಕೊಡುತ್ತದೆ, ಅನುಭವ ತಾಳ್ಮೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಗಿಡಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಎರಡೂ ಬೇಕು.