ಓದುವ ಮನಸ್ಸು, ಪರದೆಯ ಕಣ್ಣು

ಈ ಕಾಲದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ವಿರೋಧಾಭಾಸವೊಂದಿದೆ. ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಕ್ಷರಗಳು ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಓದುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಹಲವರನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ಬೆಳಗ್ಗೆ ಏಳುತ್ತಲೇ ನೂರಾರು ಸಾಲುಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇವೆ; ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವಾಗ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೂ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ನೋಡುವುದಕ್ಕೂ ಓದುವುದಕ್ಕೂ ಇರುವ ಅಂತರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕಾದ ಕಾಲವಿದು. ನೋಡುವಾಗ ಕಣ್ಣು ಮಾತ್ರ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಓದುವಾಗ ಮನಸ್ಸು ಸಾಲುಗಳ ನಡುವೆ ಹೋಗಿ ಕುಳಿತು, ಪಾತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ನಡೆದು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪುಟ ಮುಚ್ಚಿ ಕಿಟಕಿಯ ಕಡೆಗೆ ದೃಷ್ಟಿ ಹರಿಸಿ ಯೋಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ಯೋಚನೆಯ ವಿರಾಮವೇ ಓದಿನ ನಿಜವಾದ ಫಲ. ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಮುಂದಿನ ಸುದ್ದಿ, ಮುಂದಿನ ವೀಡಿಯೊ ಕ್ಷಣಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಕರೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಆ ವಿರಾಮಕ್ಕೆ ಜಾಗವೇ ಇಲ್ಲ.

ಹಾಗೆಂದು ಪುಸ್ತಕವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಪರದೆ ಕನಿಷ್ಠ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸುವುದು ಸರಳೀಕರಣವಾದೀತು. ಹಳ್ಳಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಇ-ಪುಸ್ತಕ ಒಂದು ವರದಾನ. ದೂರದ ಊರಿನಲ್ಲಿರುವ ಕನ್ನಡಿಗನಿಗೆ ಬ್ಲಾಗ್ ತಾಯ್ನುಡಿಯ ಮನೆ. ಸಮಸ್ಯೆ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿಲ್ಲ; ನಾವು ಅದನ್ನು ಬಳಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಒಂದೇ ಬರಹವನ್ನು ಆರಾಮವಾಗಿ ಕುಳಿತು ಕೊನೆಯವರೆಗೆ ಓದುವ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಪರದೆಯ ಮೇಲೂ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಇಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಓದಿಗಿಂತ ಉತ್ತರ ಬರೆಯುವ ತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತು ಸಿಗುತ್ತಿದೆ. ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದಾಚೆಗೆ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಓದಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಎಷ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಶಾಲೆ-ಕಾಲೇಜುಗಳು ತಮ್ಮನ್ನೇ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು ಓದುಗರ ಕೊರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗೋಳಾಡುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆಯೇ?

ಹಿಂದೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂದೆ ಪತ್ರಿಕೆ ಓದುವಾಗ ಮಕ್ಕಳು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಕಣ್ಣಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಕ್ಕಳು ಓದುವುದನ್ನು ಕಲಿಯುವುದು ಉಪದೇಶದಿಂದಲ್ಲ, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಓದುವ ಹಿರಿಯರನ್ನು ನೋಡಿ. ಮನೆಯ ಹಿರಿಯರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಮೊಬೈಲ್ ಇದ್ದರೆ ಮಕ್ಕಳ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಇರಬೇಕೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ನ್ಯಾಯವಲ್ಲ.

ಇದಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಚಳವಳಿ ಬೇಕಿಲ್ಲ. ದಿನದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಗಂಟೆ ಪರದೆಯಿಲ್ಲದ ಓದಿಗೆ ಮೀಸಲಿಡೋಣ. ಓದಿದ್ದನ್ನು ಮನೆಯವರೊಂದಿಗೆ ಎರಡು ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳೋಣ. ತಿಂಗಳಿಗೊಂದು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಕೊಡೋಣ. ಇಷ್ಟು ಸಾಲದೇ ಓದುವ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿಡಲು?

ಓದು ನಮ್ಮನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಮನುಷ್ಯರನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಹಳೆಯದಾದರೂ ಹುಸಿಯಲ್ಲ. ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಬದುಕಿನೊಳಗೆ ಇಳಿದು ನೋಡುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡುವುದು ಓದೊಂದೇ. ಪರದೆ ನಮಗೆ ಜಗತ್ತನ್ನು ತೋರಿಸಲಿ, ಪುಸ್ತಕ ನಮ್ಮನ್ನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಿ.